U bent hier

Vuurtoren van Ameland

Rood wit
De vuurtoren van Ameland is met zijn rood-wit gestreepte slanke toren een herkenbaar symbool van het eiland. De gietijzeren toren kreeg als eerste van Nederland een groepsschitterlicht. Het is het meest gefotografeerde gebouw van het eiland.

Groepsschitterlicht
Ameland is trots op haar toren en gebruikt de landmark waar het kan om het eiland aan te duiden. Het was de eerste toren in Nederland met een groepsschitterlicht, een kustlicht of lichtboeilicht dat regelmatig een bepaald aantal schitteringen toont. De schitteren zijn gebundeld in een groep. Elke combinatie van schitteringen, duurt korter dan de  tussenliggende verduisterde periode tijd tussen twee groepen.

Karakter
De schittering van de Amelander vuurtoren bestaat uit drie flitsen en een tussenpose van 15 seconden. Het wordt het karakter van het vuurtorenlicht genoemd. Elke toren heeft zijn eigen schittering. Aanvankelijk bestond het karakter uit drie flitsen en een tussenpose van 30 seconden.

Bornrif
Koning Willen III was de opdrachtgever voor de bouw van een vuurtoren op Ameland. In 1880 is de bouw gestart en in 1881 was de toren klaar. Op 10 mei 1881 werd het licht voor de eerste keer ontstoken. De toren staat geregistreerd onder de naam Bornrif, maar die naam wordt in de volksmond nooit gebruikt. Ameland spreekt eenvoudigweg over ‘de vuurtoren.’ In 1982 kreeg de toren de status van monument.

Oorlog
In de Tweede Wereldoorlog sloegen de Duitsers het optiek stuk, in mei 1940. Na de bevrijding werd meteen een hulplicht aangebracht. Dat was een zwak licht en daarom kreeg de toren de bijnaam schemerlamp. Een nieuw optiek, afkomstig uit Ouddorp op Goeree, arriveerde in 1952. Dit is het draaioptiek met het karakter van drie flitsen en 15 seconden rust. Het licht heeft een sterkte van 4.400.000 candela. De lamp is een kwikjodidelamp,  van 220V  en 2000W.

Harder
Architect van de toren is Quirinus Harder. De Amelander toren was de laatste in een reeks torens die hij ontwiepor. Harder heeft de vuurtoren niet in afgebouwde staat gezien: hij stierf in 1880, in het jaar dat er aan de bouw was begonnen. Andere torens van zijn tekentafel zijn:
1878: Hoge vuurtoren van IJmuiden
1878: Lage vuurtoren van IJmuiden
1877: Lange Jaap (Huisduinen)
1876: Vuurduin (Vlieland)
1875: Vuurtoren van Scheveningen
1875: Noorderhoofd (Westkapelle)
1866: Vuurtoren van Breskens
1863: Vuurtoren Eierland (Texel)
1862: Vuurtoren Flaauwe Werk (waarschijnlijk}
1856: Hoge vuurtoren van Renesse (Alleen bovenste deel)
1856: Lage vuurtoren van Renesse

Lichthuis
Het lichthuis, dat gebreken begon te vertonen, werd in 1988 vernieuwd. Op de top werd een eenvoudige radar geplaatst. De radar is in 1996 vervangen voor een groter exemplar.
De toren had een radiobaken en speelde een rol in de waterverkeersveiligheid. Satellietnavigatie heeft deze rol overgenomen. De toren heeft geen radiobaken meer.

Traptreden
Bijzonderheden van de toren:

  • gebouwd van gietijzer
  • het licht van de toren zit op een hoogte van 58 meter boven NAP
  • de toren is 55.3 meter
  • het aantal traptreden naar de omgang is 236
  • het aantal verdiepingen is 14
  • de positie van de toren is 53°26.951' N  5°37.546' E 
  • grondvorm is rond
  • uiterlijk bestaat uit rode en witte banden

Museum
De toren is niet meer bemand. De werkruimte van de vuurtorenwachter is ingericht als permanente expositieruimte. Poppen verbeelden de vuurtorenwachters van weleer.
Sinds juli 2004 is de toren in handen van gemeente Ameland. De gemeente nam de toren over van Rijkswaterstaat. De toren verloor zijn bemanning, maar behield het licht. De toren is ondergebracht bij de Stichting Amelander Musea, de vuurtorenwachter kwam in dienst van STAM en verkoopt sindsdien kaartjes onderin de vuurtoren aan wie de toren wil beklimmen en bezichtigen.
De toren was sinds 2011 dicht, omdat het niet meer voldeed aan de veiligheidseisen. Voordien runde Jaap Boersma, ondernemer uit Hollum, veertien jaar lang de toren. Hij stelde de toren open voor publiek en maakte er een geslaagde toeristische trekpleister van. Tevergeefs probeerde hij via de rechter zijn recht te halen om uitbater van de toren te blijven.            

Aanpassingen
Voordat de toren weer werd opengesteld voor publiek, werden er aanpassingen verricht:

  • Sproeisysteem;
  • brandwerend materiaal;
  • extra rookmelders;
  • omroepinstallatie.

Vuurtorenwachter
De toren verloor in 2004 zijn bemanning, maar behield het licht. Van alle Waddeneilandentorens bleven alleen de torens van Schiermonnikoog en Terschelling bemand. Terschelling werd zeeverkeerspost. Vlieland was zijn bemanning al eerder kwijtgeraakt en ook Texel verloor de vuurtorenwachter.
De torens van Vlieland, Texel en Ameland kregen infraroodcamera's waarmee het Waddengebied in de gaten moet worden gehouden.

Vuurtoren Run
Eens in het jaar vindt de Amelander Vuurtoren Run plaats. Organisatiebureau Ameland Actief startte in 2006 met de activiteit. Wie het snelste naar boven klautert via de wenteltrap is de winnaar.

Eenhoorn
Twintig jaar stond de oude koepel op de grond. Op 23 januari 2008 werd de koepel met de ruiten en al omhoog getild en op het dak van het nieuwe Maritiem Museum aan de Oranjeweg in Hollum geplaatst. Het lichthuis werd in 1988 van de toren getild. Daar zit sindsdien een nieuwe op.
De koepel deed op de grond voor het toenmalig Reddingmuseum dienst als diorama, maar functioneel was de tentoonstellingsruimte niet: de ramen bleven maar beslagen. Het was alsof de koepel zich niet thuis voelde op de grond.
Sinds die januari in 2008 prijkt het oude lichthuis bovenop het dak van het nieuwe museum. Boven op de koepel staat de eenhoorn die als windwijzer aanduidt uit welke hoek de wind waait.

Bronnen: 

encyclo.nl
vuurtorens.net
leeuwarder Courant

Average: 3 (2 votes)
Reactie plaatsen? Lees eerst de huisregels.

Advertentie